Zijn je oude pannen geschikt voor inductie? Doe deze test met een magneet en liniaal

Toen ik voor het eerst een van mijn oude pannen op de nieuwe inductiekookplaat zette, gebeurde er niets. Het display begon te knipperen, de kookzone schakelde zichzelf uit en even dacht ik dat er iets mis was met de kookplaat. Uiteindelijk bleek niet de kookplaat, maar de pan het probleem.

Inductie werkt anders dan gas of een gewone elektrische kookplaat. Onder het glas zitten spoelen die een magnetisch veld opwekken. Dat veld verwarmt geschikt metaal in de bodem van de pan. Een oude pan moet daarom niet alleen van het juiste materiaal zijn, maar ook een geschikte bodem hebben.

Gelukkig kun je eenvoudig controleren of je oude pannen nog meekunnen. Met een koelkastmagneet en een gewone liniaal weet je in ongeveer een minuut al een stuk meer.

Check 1: houd een magneet tegen de bodem

Begin met de eenvoudigste test. Pak een koelkastmagneet en houd die tegen de onderkant van de pan.

Blijft de magneet stevig zitten, dan bevat de bodem magnetisch materiaal en is de pan in principe geschikt voor inductie. Experts adviseren deze eenvoudige controle ook. Blijft de magneet maar nauwelijks hangen of valt hij er meteen af, dan is de kans groot dat de pan niet of niet goed werkt op inductie.

Gietijzer en geëmailleerd staal zijn meestal geschikt. Dat geldt ook voor veel roestvrijstalen pannen. Alleen het woord 'roestvrij staal' op de pan zegt echter niet genoeg. Het belangrijkste is dat de bodem magnetisch is.

Pannen van puur aluminium of koper werken meestal niet op inductie. Toch kun je een pan beter niet alleen beoordelen op het materiaal waarvan de rest van de pan is gemaakt. Sommige aluminium en koperen pannen en pannen met een antiaanbaklaag hebben namelijk een magnetische laag in de bodem. Daardoor kunnen ze alsnog op inductie worden gebruikt.

Bij nieuwere pannen staat vaak een spoel- of spiraalsymbool op de bodem of verpakking. Dat geeft aan dat de pan geschikt is voor inductie. Staat er niets duidelijk op de verpakking? Dan kun je ook in de winkel de magneettest doen. Blijft de magneet stevig aan de bodem hangen, dan is de kans groot dat de pan geschikt is.

Check 2: draai de pan om en pak een liniaal

Een pan kan magnetisch zijn en toch niet goed werken als de bodem in de loop der jaren krom is getrokken.

Zet de koude pan ondersteboven en leg een rechte liniaal over de bodem. Bij een bodem die duidelijk naar buiten bolt, wordt afgeraden om de pan op inductie te gebruiken. Een sterk vervormde bodem kan ervoor zorgen dat de pan minder stabiel staat, minder gelijkmatig warm wordt of door sommige kookplaten moeilijker wordt herkend.

Deze controle is vooral verstandig bij pannen die jarenlang op gas hebben gestaan of vaak grote temperatuurverschillen hebben meegemaakt.

Gooi een pan met een heel lichte holte in het midden overigens niet meteen weg. Sommige pannen zijn als ze koud zijn bewust een beetje hol en worden tijdens het opwarmen vlakker.

Een kromme of ongelijkmatige bodem kan op sommige inductiekookplaten ook gaan trillen, vooral bij een hoog vermogen. Een licht zoemend of brommend geluid betekent trouwens niet automatisch dat er iets mis is. Bij inductiekoken kan enig geluid normaal zijn.

Ook de maat van de pan telt mee

Er is nog één ding dat je het beste kunt controleren: de diameter van de bodem.

Gebruik bij voorkeur een kookzone die ongeveer even groot is als de onderkant van de pan. Een pan die ongeveer 2 cm kleiner of groter is dan de kookzone kan minder goed werken. Een erg kleine pan wordt soms helemaal niet herkend. Bij een veel te grote pan kan het midden warmer worden dan de randen.

Let daarbij niet alleen op de maat die op de pan staat. Die verwijst vaak naar de bovenkant van de pan. Het vlakke, magnetische gedeelte aan de onderkant kan een stuk kleiner zijn.

Schuif een goede pan niet over het glas

Heb je eenmaal vastgesteld welke pannen geschikt zijn, wees dan wat voorzichtiger met de glazen kookplaat. Til een pan op als je hem wilt verplaatsen in plaats van hem over het oppervlak te schuiven. Dat is vooral belangrijk wanneer de bodem ruw is.

Zware gietijzeren pannen werken uitstekend op inductie, maar zet ze voorzichtig neer. Laat zo'n zware pan niet hard op het glas terechtkomen.

Een afgekeurde pan hoeft niet meteen weg

Een pan die niet door de magneettest komt, hoeft niet automatisch in de afvalbak. Afhankelijk van het materiaal en de handgrepen kun je hem misschien nog in de oven of op een ander type kookplaat gebruiken.

Heb je er echt niets meer aan, kijk dan hoe metalen pannen in jouw gemeente worden ingezameld of vraag bij een kookwinkel of er een inleverregeling bestaat. Test je pannen in ieder geval eerst. De overstap naar inductie betekent lang niet altijd dat je meteen je hele pannenkast moet vervangen.