Op vrijdag 9 oktober 2026 is het Wereld Ei Dag, precies 30 jaar nadat deze dag in 1996 in Wenen voor het eerst werd georganiseerd. Een mooi moment dus om een oude keukentruc nog eens onder de loep te nemen: de drijftest voor eieren. Veel mensen leerden die ooit van hun moeder of oma, maar wat vertelt zo’n test nu eigenlijk echt?
Ligt het ei plat, staat het rechtop of drijft het?
Leg een ei voorzichtig in een kom of hoog glas met koud water.
Volgens Australian Eggs is een ei dat naar de bodem zakt en plat op zijn zij blijft liggen heel vers. Zakt het ei wel naar beneden, maar gaat het rechtop staan, dan is het wat ouder en kun je het beter snel gebruiken. Blijft het drijven, dan is het ei een stuk ouder. De luchtkamer binnenin is dan groter geworden.
De test is vooral handig als je achter in de koelkast nog een paar eieren vindt en niet meer precies weet hoe lang ze er al liggen.
Waarom een ouder ei gaat drijven
Dat een ouder ei hoger in het water komt te liggen, heeft een eenvoudige verklaring. Een vers gelegd ei bevat nauwelijks lucht. Zodra het afkoelt, krimpt de inhoud een beetje en ontstaat er aan de stompe kant een kleine luchtkamer tussen de vliezen onder de schaal.
Naarmate het ei ouder wordt, verdwijnen er langzaam vocht en koolstofdioxide door de kleine poriën in de schaal. Daar komt lucht voor in de plaats. De luchtkamer wordt daardoor steeds groter. Tegelijk neemt de dooier vocht op uit het eiwit, waardoor het eiwit dunner wordt.
Hoe groter de luchtkamer, hoe meer het ei gaat drijven. Uiteindelijk kan er zoveel lucht in zitten dat het ei naar het wateroppervlak komt. Bewaren in de koelkast vertraagt dit proces.
Een drijvend ei is niet automatisch bedorven
Hier zit een belangrijk verschil tussen wat deze oude keukentruc suggereert en wat voedselveiligheidsinstanties zeggen.
Volgens de USDA Food Safety and Inspection Service (FSIS) is een drijvend ei inderdaad ouder en vaak minder vers, maar kan het nog steeds veilig zijn om te eten. De watertest zegt dus vooral iets over de leeftijd van het ei, niet over de aanwezigheid van schadelijke bacteriën.
De USDA adviseert om een ouder ei eerst apart boven een kommetje open te breken. Ruikt het onaangenaam of ziet de inhoud er vreemd uit, gebruik het dan niet. Een bedorven ei heeft doorgaans een duidelijke, onaangename geur, zowel rauw als na verhitting.
Andersom geldt hetzelfde: een ei dat keurig naar de bodem zakt, is niet automatisch vrij van bacteriën. Salmonella Enteritidis kan al in het ei terechtkomen terwijl het zich nog in de kip vormt, voordat de schaal eromheen zit.
Daarom adviseert de USDA om eieren goed te verhitten, zodat zowel het eiwit als de dooier stevig zijn. Dat is vooral belangrijk voor jonge kinderen, ouderen, zwangere vrouwen en mensen met een verminderde weerstand. Voor gerechten waarin rauw of nauwelijks verhit ei wordt gebruikt, zijn gepasteuriseerde eieren een veiliger alternatief.
In Nederland: in de doos, in de koelkast en met de punt omlaag
Het Voedingscentrum adviseert om rauwe eieren in de originele doos in de koelkast te bewaren, bij 4°C. De doos voorkomt dat de eieren uitdrogen en beschermt ze ook tegen geurtjes van andere producten.
Bewaar eieren bij voorkeur met de punt naar beneden. De luchtkamer zit aan de stompe kant van het ei en blijft op die manier beter op zijn plek. Zet ze bovendien niet naast producten met een sterke geur, want de schaal is poreus en kan geuren opnemen.
Volgens het bewaaradvies kun je rauwe eieren ongeveer vier weken in de koelkast bewaren. Kijk bij een ongeopende verpakking ook altijd naar de datum en de bewaarinstructies op de doos.
De oude truc met een glas water heeft dus nog steeds nut, zolang je hem gebruikt waarvoor hij bedoeld is. Plat op de bodem betekent verser, rechtop betekent ouder en drijven betekent dat het ei flink op leeftijd is. Maar of een ei ook veilig is om te eten, kun je aan die watertest alleen niet aflezen.
In de VS moeten eieren koud blijven
In de Verenigde Staten worden eieren meestal gewassen en ontsmet voordat ze in de winkel terechtkomen. Daardoor gelden er andere bewaarregels dan in veel Europese landen.
De USDA adviseert om eieren gekoeld te kopen en ze thuis meteen in de koelkast te zetten. Bewaar ze in de doos, in het koudste deel van een koelkast van 40°F of lager, dus niet in het rekje in de deur. Zijn de eieren eenmaal gekoeld, dan moeten ze ook gekoeld blijven.
Volgens University of Nebraska Extension, dat zich baseert op richtlijnen van de USDA, blijven gekochte eieren ongeveer drie tot vijf weken goed. De verkoopdatum op de verpakking kan in die periode al verstreken zijn, zonder dat de eieren daardoor automatisch onveilig zijn.
In het Verenigd Koninkrijk gelden andere regels
In het Verenigd Koninkrijk werkt het anders. Volgens de huidige Britse richtlijnen worden eieren die voor de verkoop bestemd zijn niet gewassen of gereinigd, omdat daardoor het natuurlijke beschermlaagje op de schaal beschadigd kan raken.
Daarom staan eieren in Britse winkels meestal niet in de koeling. Zo worden grote temperatuurverschillen en condens op de schaal zoveel mogelijk voorkomen.
Thuis is het vooral belangrijk om eieren koel en bij een zo constant mogelijke temperatuur te bewaren. Volgens de Britse richtlijnen kun je ze het beste in de koelkast zetten, bij voorkeur op een plank in het hoofdvak en niet in de warmere deur.
De oude truc met een glas water heeft dus nog steeds nut, zolang je hem gebruikt waarvoor hij bedoeld is. Plat op de bodem betekent verser, rechtop betekent ouder en drijven betekent dat het ei flink op leeftijd is. Maar of een ei ook veilig is om te eten, kun je aan die watertest alleen niet aflezen.