Meergranenbrood is niet altijd zo gezond als het lijkt: let op dit woord op de verpakking

In de supermarkt kiezen veel mensen voor het donkerste brood met lekker veel zaden en pitten. Staat er ook nog ‘meergranen’ op de verpakking? Dan lijkt het helemaal een gezonde keuze. Maar volgens het Voedingscentrum is meergranenbrood niet per se gezonder dan volkorenbrood.

Sterker nog, sommige soorten meergranenbrood worden vooral gemaakt van witte bloem. Er kunnen verschillende graansoorten en allerlei zaden in zitten, terwijl het brood toch veel minder vezels bevat dan volkorenbrood.

De Belgische consumentenorganisatie Test-Aankoop vergeleek de voedingswaarde van verschillende broodsoorten. Daaruit bleek dat een sneetje volkorenbrood ongeveer twee keer zoveel ijzer levert als een sneetje meergranenbrood.

Maar hoe weet je nu wat voor brood je koopt? Daarvoor hoef je eigenlijk maar op één woord op de verpakking te letten.

Wat betekent meergranenbrood eigenlijk?

De naam meergranenbrood zegt alleen iets over het aantal graansoorten dat erin zit. Het betekent niet automatisch dat het brood volkoren is.

In de Verenigde Staten zijn er geen specifieke wettelijke eisen die bepalen wanneer brood ‘multigrain’ mag heten. In Nederland ligt dat anders. Hier moet meergranenbrood volgens de wet minimaal drie verschillende graansoorten bevatten, bijvoorbeeld tarwe, rogge en gerst. Dat kunnen volkoren granen zijn, maar ook geraffineerde granen. Ook een combinatie van beide is mogelijk.

Een brood dat grotendeels van witte bloem is gemaakt, mag dus gewoon meergranenbrood heten. Het kan iets meer voedingsstoffen bevatten dan gewoon witbrood, maar dat maakt het nog geen volkorenbrood.

Het verschil zit vooral in de manier waarop het graan wordt verwerkt. Bij volkorenmeel wordt de hele graankorrel gebruikt, inclusief de zemelen en de kiem. Juist daarin zitten veel vezels, vitamines en mineralen. Bij witte bloem worden deze delen grotendeels verwijderd.

Ook de kleur zegt niet alles. Zoals Test-Aankoop uitlegt, kunnen ingrediënten zoals mout brood donkerder maken, zonder dat het daardoor meer vezels bevat.

Op dit woord moet je letten als je brood koopt

In Nederland is vooral het woord ‘volkoren’ belangrijk. Staat er volkorenbrood op de verpakking, dan moet al het meel dat voor het brood wordt gebruikt volkorenmeel zijn.

In Groot-Brittannië kun je letten op het woord ‘wholemeal’. In de Verenigde Staten kom je vooral aanduidingen als ‘100% whole wheat’ en ‘100% whole grain’ tegen.

De British Dietetic Association, de Britse beroepsvereniging van diëtisten, adviseert om ook de ingrediëntenlijst te bekijken. Let daarbij op het woord ‘whole’ vóór een graansoort, zoals ‘whole wheat’ (volkoren tarwe) of ‘whole oats’ (volkoren haver).

Het liefst staat een volkoren graansoort als eerste of in ieder geval bovenaan de ingrediëntenlijst. Staat witte tarwebloem als eerste vermeld? Dan bevat het brood mogelijk veel minder volkorenmeel dan je op basis van het uiterlijk zou denken.

Hoe groot is het verschil eigenlijk?

De cijfers van de Belgische consumentenorganisatie Test-Aankoop laten zien waarom het verstandig is om goed op te letten.

Volgens de vergelijking levert één sneetje volkorenbrood ongeveer 10 procent van de aanbevolen dagelijkse hoeveelheid ijzer. Bij een sneetje meergranenbrood is dat ongeveer 5 procent.

Ook bij vezels is er een verschil. Een sneetje volkorenbrood levert volgens deze vergelijking ongeveer 12 procent van de aanbevolen dagelijkse hoeveelheid vezels, tegenover 9 procent voor meergranenbrood.

Dat betekent overigens niet dat ieder volkorenbrood precies deze hoeveelheden bevat. De voedingswaarde verschilt per recept, per graansoort en per snee.

Regelmatig volkorenproducten eten, waaronder volkorenbrood, hangt bovendien samen met een lager risico op bepaalde hartziekten en diabetes type 2.

Wil je meer vezels binnenkrijgen? Dan is het verstandig om vaker voor volkorenbrood te kiezen.

Is meergranenbrood dan een slechte keuze?

Zeker niet. Meergranenbrood kan juist een gezonde keuze zijn, zolang het van volkorenmeel wordt gemaakt.

Volkoren meergranenbrood kan dankzij toegevoegde zaden, pitten of graankorrels zelfs iets meer voedingsstoffen bevatten dan gewoon volkorenbrood.

Het gaat dus niet om hoeveel verschillende graansoorten er in het brood zitten, maar om de vraag of de hele graankorrel is gebruikt.

Zo zie je in de supermarkt of brood echt volkoren is

Sta je de volgende keer voor het broodschap? Kijk dan niet alleen naar de kleur van het brood of de zaden op de korst, maar lees ook even de verpakking.

Zoek in Nederland naar het woord ‘volkoren’. Koop je brood in het buitenland? Let dan op aanduidingen als ‘wholemeal’ of ‘100% whole wheat’. Controleer ook de ingrediëntenlijst om te zien welke soorten meel er zijn gebruikt.

Vergelijk daarnaast eens hoeveel vezels de verschillende broodsoorten per 100 gram bevatten. Zo zie je makkelijker welk brood de meeste vezels levert. Op Amerikaanse verpakkingen wordt de hoeveelheid vezels meestal per portie vermeld.

Koop je vers brood bij de bakker en zit er geen verpakking omheen? Vraag dan gerust of het van volkorenmeel of witte bloem is gemaakt.

Een donkere korst en een flinke hoeveelheid zaden kunnen een brood gezond doen lijken. Maar uiteindelijk vertelt het etiket je veel meer over wat er echt in zit.