De meeste mensen stellen hun koelkast één keer in en veranderen de temperatuur daarna nooit meer. Vaak zetten ze hem voor de zekerheid een standje kouder. Maar de cijfers op de draaiknop betekenen iets anders dan je misschien denkt.
Bij veel koelkasten geldt: hoe hoger het cijfer, hoe kouder de koelkast wordt. Staat hij onnodig koud, dan kan dat je ongemerkt extra stroom kosten.
Gelukkig kun je heel eenvoudig controleren of je koelkast op de juiste temperatuur staat. Je hebt alleen een thermometer en een glas water nodig.
Wat betekenen de cijfers op de draaiknop van je koelkast?
Heeft je koelkast een draaiknop met cijfers van 1 tot 5 of van 1 tot 7? Dan geven die cijfers aan hoe sterk de koelkast koelt. Ze staan dus niet voor een bepaalde temperatuur.
Bij veel modellen betekent een hoger cijfer dat de koelkast kouder wordt. Maar stand 3 kan bij de ene koelkast een heel andere temperatuur opleveren dan bij de andere.
Volgens het Voedingscentrum hangt de temperatuur onder andere af van hoe warm het in de keuken is, hoe vol de koelkast staat en hoe vaak je de deur opent. Zelfs bij koelkasten met een digitaal scherm komt de aangegeven temperatuur niet altijd overeen met de werkelijke temperatuur.
Wil je zeker weten hoe koud het in je koelkast is? Dan kun je het beste een losse koelkastthermometer gebruiken.
Op welke temperatuur moet je koelkast staan?
Voedselveiligheidsinstanties adviseren niet overal precies dezelfde temperatuur.
- Nederland: Het Voedingscentrum adviseert 4°C.
- België: Volgens het Belgische voedselagentschap FAVV moet de temperatuur in het koudste gedeelte van de koelkast tussen 0°C en 4°C liggen.
- Verenigd Koninkrijk: De Britse overheid adviseert 5°C of kouder.
- Verenigde Staten: De Amerikaanse voedselautoriteit FDA adviseert 4°C (40°F) of kouder.
De verschillen zijn dus klein. Voor Nederlandse en Belgische huishoudens is 4°C een goede temperatuur om aan te houden.
Uit onderzoek van de Britse Food Standards Agency blijkt bovendien dat minder dan een derde van de huishoudens een thermometer in de koelkast heeft.
Volgens de onderzoekers verwarren sommige mensen de cijfers op de draaiknop mogelijk met de werkelijke temperatuur.
Hoeveel extra stroom verbruikt een te koude koelkast?
Een koelkast die kouder staat dan nodig, verbruikt meer elektriciteit. Al moet je ook weer geen enorme besparing verwachten als je de temperatuur iets hoger zet.
Volgens de Belgische energievergelijker Selectra stijgt het stroomverbruik van een koelkast met ongeveer 5 procent voor elke graad die hij onnodig kouder staat. Bij een vriezer gaat het naar schatting om 5 tot 10 procent per graad.
Selectra geeft als voorbeeld een koel-vriescombinatie die jaarlijks 250 kWh verbruikt. Staat de koelkast op 3°C in plaats van 4°C, dan kost dat volgens de berekening ongeveer 4 euro extra per jaar.
Bij een temperatuur van 2°C loopt dat op tot ongeveer 9 euro per jaar.
Het gaat hierbij om schattingen op basis van Belgische stroomprijzen. Hoeveel je daadwerkelijk extra betaalt, hangt onder meer af van het type koelkast, de leeftijd van het apparaat en je stroomtarief.
Een te koude koelkast kan bovendien schadelijk zijn voor bepaalde voedingsmiddelen. Sla, komkommers en andere kwetsbare groenten kunnen bijvoorbeeld gedeeltelijk bevriezen, vooral als ze tegen de achterwand liggen.
Met een glas water controleer je de temperatuur
Je hoeft geen monteur in te schakelen om te achterhalen hoe koud je koelkast werkelijk is. Met een glas water en een geschikte thermometer kun je de temperatuur eenvoudig zelf meten.
Zo doe je dat:
- Vul een glas met water en zet er een geschikte thermometer in.
- Zet het glas midden op een van de onderste planken van je koelkast.
- Laat het glas een hele nacht staan en probeer de koelkastdeur zo weinig mogelijk te openen.
- Lees de volgende ochtend de temperatuur af.
Door de thermometer in water te zetten, krijg je een betrouwbaardere meting. De temperatuur van de lucht in de koelkast verandert namelijk telkens wanneer je de deur opent.
Geeft de thermometer meer dan 4°C aan? Dan is je koelkast niet koud genoeg. Draai de knop een standje hoger om de koelkast kouder te zetten.
Geeft de thermometer bijvoorbeeld 1°C of 2°C aan? Dan staat je koelkast waarschijnlijk onnodig koud. Je kunt de knop een standje lager zetten, zodat de koelkast iets minder hard hoeft te koelen.
Bij de meeste koelkasten met een genummerde draaiknop geldt namelijk: hoe hoger het cijfer, hoe kouder de koelkast wordt. Controleer bij twijfel de handleiding van je koelkast.
Wacht na iedere aanpassing tot de volgende dag voordat je opnieuw meet. Zo geef je de koelkast voldoende tijd om de nieuwe temperatuur te bereiken.
Vergeet ook je vriezer niet
Niet iedere plek in je koelkast is even koud. Daarom maakt het ook uit waar je bepaalde voedingsmiddelen bewaart.
Rauw vlees en vis kun je het beste onderin de koelkast leggen, waar het meestal het koudst is. Bewaar ze in goed afgesloten bakjes, zodat er geen vocht op andere producten kan lekken.
Drankjes, boter en sauzen die na opening gekoeld moeten worden, kun je meestal prima in de deur bewaren. Daar is het vaak iets warmer dan op de onderste planken.
Voor de vriezer geldt een aanbevolen temperatuur van -18°C.
Wil je controleren of je vriezer koud genoeg is? Leg dan een geschikte thermometer tussen twee verpakkingen met diepvriesproducten en wacht totdat de temperatuur stabiel is.
Gebruik hiervoor geen glas water. Het water kan bevriezen, waardoor het glas kan barsten.
Kijk dus de volgende keer dat je de koelkast opent eens naar de draaiknop. Met een eenvoudige thermometer ontdek je of je eten op de juiste temperatuur wordt bewaard en of je misschien onnodig veel stroom verbruikt.